Wiedzieli, że przed nimi stoi zły człowiek.

Henning Mankell, Głębia

Lars Tobiasson-Svartman to młody człowiek, do którego los często się uśmiechał. Pomimo traumy z dzieciństwa jego dorosłe życie ułożyło się bardzo pomyślnie. Był zdolnym inżynierem marynarki wojennej i jego praca zawodowa była zarazem jego wielką pasją. Otóż Lars zajmował się pomiarami dna Bałtyku. Określanie odległości stało się wręcz jego obsesją, ale nie to było niepokojące.

Lars wraz ze swoją żoną, Kristiną, prowadzili życie na dość wysokim poziomie. Wynikało to z tego, że Kristina pochodziła z zamożnej i szanowanej rodziny. Cieszyli się pięknym i przestronnym mieszkaniem. Nie musieli martwić się o pieniądze, ponieważ Kristina zawsze mogła liczyć na swego ojca, a i Lars potrafił zadbać o finanse. Nie było między nimi wielkiej namiętności. Ba, można powiedzieć, że takie pojęcie było Kristinie zupełnie obce. Czy była to kwestia wychowania i konwenansów czy raczej kwestia charakteru? Byli małżeństwem zgodnym, kochali się, a jednocześnie byli dla siebie tak bardzo obcy. Czy przyczyny tego stanu rzeczy należy upatrywać w tym, że Lars bardzo często i na bardzo długo wysyłany był w morze z tajnymi misjami?

I podczas jednej takiej tajnej misji Lars zupełnie przypadkowo odkrył pewną wyspę. A na tej wyspie pewną kobietę. Była nią Sara Fredrika. Co takiego miała w sobie, że owładnęła serce i umysł Lars’a? Od tej pory jego obsesją nie było już określanie odległości i poszukiwanie głębi bez dna. Od tej pory jego obsesją była Sara Fredrika. Nieoczytana półdzikuska, której daleko było do eterycznej i zadbanej Kristiny. A Sara obsesyjnie myślała tylko o jednym – uciec z wyspy. Początkowo swoje nadzieje pokładała w pięknym oficerze, który zawsze do niej wracał…

Książka to rewelacyjnie napisana historia pewnego człowieka, który ciągle poszukiwał głębi. I tej dosłownej, i tej metaforycznej. Tę dosłowną próbował odnaleźć na dnie wód bałtyckich, tę metaforyczną – w sobie. Poszukiwania doprowadziły go do punktu, który nie napawa optymizmem. Otóż okazało się, że Lars zdolny jest do wielu przeraźliwych rzeczy. Nawet do zabójstwa. Są sytuacje, w których nie cofnie się przed niczym. Czasem zadziwia nawet sam siebie. A innych?

Okazuje się, że nie wszyscy nabierali się na jego dobre maniery, elokwencję i inteligencję. Były osoby, które w jego oczach widziały to, co złe i ich pierwsze wrażenie nie było mylne. Wiedzieli, że przed nimi stoi zły człowiek. Może nie do końca potrafili wytłumaczyć, co z nim jest nie tak, ale wiedzieli na pewno, że jest w nim coś nieprzychylnego i nienawistnego. To człowiek, któremu nie można ufać. To człowiek skrywający w sobie jakieś mroczne tajemnice. Nawet Sara Fredrika intuicyjnie wyczuła w nim fałsz, obłudę i … Nawet strach przed nim czuła, gdy uświadomiła sobie, do jakich rzeczy jest zdolny.

Przez swoją obsesję i kłamstwa zapętlił się w nieprawdopodobnie trudną sytuację, z której nie było dobrego wyjścia. Ogromnie skrzywdził dwie osoby, z tym że dla Sary był to bodziec do lepszego życia, dla Kristiny …. Jej całe życie legło w gruzach, z których nie potrafiła się podnieść.

Do tego wszystkiego Mankell swoją powieść umieścił w bardzo konkretnych ramach czasowych – początek I wojny światowej. Misja, którą otrzymał Lars związana była z weryfikacją głębokości dna Bałtyku na konkretnych trasach. Dodatkowo jego praca polegała na tym, aby wytyczyć nowe szlaki dla statków, głównie wojennych. Przecież Europa stoi u progu wielkiego konfliktu zbrojnego. Szwecja póki jest neutralna, ale czy taką pozostanie do końca wojny? A wojna zapowiada się długa. Długa i straszna.