Kino #24

Dziś będzie o filmie, który można było obejrzeć w ramach zeszłorocznego festiwalu Docs Against Gravity. A zatem film dokumentalny polsko-niemiecko-szwajcarski w reżyserii Elizy Kubarskiej.

„Ściana cieni”, bo o tym filmie mowa, to gratka dla fanów filmów o tematyce górskiej. Ale to nie tylko dokument o wyprawie wysokogórskiej, to film też (a może przede wszystkim) o tych, którzy podczas takich wypraw pozostają w cieniu, a bez których tychże ekspedycji nie sposób przeprowadzić. Bo to oni, Szerpowie, odpowiadają za to, aby przygotować obóz. Obóz, w którym himalaiści mają całe zaplecze gospodarczo-logistyczne. I tak bardzo uderza kontrast między himalaistami a Szerpami…

Film rozpoczyna się bardzo spokojnie. Obserwujemy proste i zwykłe życie pewnej rodziny, żyjącej wysoko w górach. Ich osada znajduje się u podnóża świętej góry Szerpów, którą jest Kumbhakarna (Jannu). To siedmiotysięcznik (7710 m n.p.m.), z którym związana jest pewna legenda, a legendę tę poznajemy w trakcie całego filmu. Ta legenda odkrywana jest przed nami kawałek po kawałku. I w trakcie jej stopniowego odkrywania pojawiła się refleksja. Gorzka refleksja… To święta góra Szerpów. Góra, której nie należy znieważać swoją zuchwałością i bezceremonialnością. Przecież to nie człowiek tu rządzi, a ona – góra. I trzeba być wobec niej pokornym. A gdy zostają przekroczone granice między sacrum i profanum….

Dylemat. Z jednej strony rodzina Szerpów, z drugiej strony europejscy himalaiści. Z jednej strony święta góra, z drugiej strony możliwość zarobienia niemałych pieniędzy. Pieniędzy, które akurat są potrzebne na studia dla dorastającego syna. W przeciwnym razie nie pozostanie mu nic innego, jak kontynuować los swojego ojca i być Szerpem, na co nie zgadza się matka. Ale ta sama matka, w imię przyszłości dziecka, postanawia razem z nimi wziąć udział w tej ekspedycji. Wszak zarobek będzie większy, jeśli cała rodzina będzie zaangażowana. Jest jeszcze bezduszna agencja…

I jest chęć zdobycia tej góry przez trzech himalaistów. Polak (Marcin Tomaszewski) i Rosjanie (Sergiej Nilow i Dmitrij Gołowczenka) podejmują tę próbę. Tak, ich celem jest zdobycie Kumbhakarny. Czy uda im się osiągnąć zaplanowany cel? Jak potoczą się losy wyprawy? Czy Nada i jego rodzina także osiągną swój cel?

„Ściana cieni” to film zdecydowanie warty uwagi. Myślę, że każdy znajdzie tu coś dla siebie. Nie mówiąc już o zapierających dech w piersiach zdjęciach.

Na zakończenie chciałabym jeszcze raz zwrócić uwagę na tych, którzy pozostają w cieniu wielkich sukcesów. Jednym z bohaterów tego filmu jest Nada. Szerp utrzymujący rodzinę z udziału w wyprawach wysokogórskich. To człowiek, który może pochwalić się niemałymi osiągnięciami. Dziewięć razy był na Evereście. Dwa razy był na Kanczendzondze. Uczestniczył jeszcze w kilku innych ekstremalnych i ryzykownych ekspedycjach. A jego osobisty ekwipunek był znacznie skromniejszy, niż zagranicznych himalaistów... A gdy padło już słowo ryzyko. Ryzyko - gotowi na nie byli co niektórzy zagraniczni himalaiści. Ryzyko - nie wszyscy Szerpowie chcieli je ponosić. Wszak mieli do wyżywienia rodziny...